Rss Feed
Tweeter button
Facebook button
Technorati button
Reddit button
Myspace button
Linkedin button
Webonews button
Delicious button
Digg button
Flickr button
Stumbleupon button
Newsvine button
Youtube button
November 21, 2018

Ծնվելու պահից երեխային կրծքով կերակրելն ուշացնելը կարող է վտանգել կյանքը

Ըստ ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի և Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության (ԱՀԿ) նոր զեկույցում տեղ գտած գնահատականների, 78 միլիոն երեխա, այն է՝ յուրաքանչյուր 5-ից 3-ը կրծքով չի կերակրվում կյանքի առաջին ժամվա ընթացքում, ինչը բարձրացնում է մահվան և հիվանդությունների նկատմամբ վտանգը, ինչպես նաև՝ մեծացնում կրծքով չկերակրվելու հավանականությունը: Այս երեխաների մեծամասնությունը ծնվում է ցածր և միջին եկամուտ ունեցող երկրներում:

Զեկույցում նշվում է, որ ծնվելուց հետո կյանքի առաջին ժամվա ընթացքում կրծքով կերակրվող նորածինները շատ ավելի հավանական է, որ կապրեն: Ծնվելու պահից  կրծքով կերակրելը նույնիսկ մի քանի ժամ ուշացնելը կարող է վտանգել կյանքը: Մաշկը մաշկին շփումը կուրծք տալու հետ միասին, նպաստում է մոր կաթնարտադրությանը, այդ թվում՝ կաթնախեժի՝ երեխայի առաջին «պատվաստանյութի», որը չափազանց հարուստ է սննդարար նյութերով և հակամարմիններով:

«Երբ խոսքը վերաբերում է կրծքով կերակրման մեկնարկին, ժամանակը հաշվի առնելն ամեն ինչ է: Շատ երկրներում, այն կարող է նույնիսկ կյանքի ու մահվան հարց լինել», -նշել է ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի գործադիր տնօրեն Հենրիետա Ֆորը (Henrietta Fore): «Այնուամենայնիվ, ամեն տարի, միլիոնավոր նորածիններ զրկվում են վաղ կրծքով կերակրման օգուտներից, իսկ պատճառները, շատ հաճախ, փոփոխման ենթակա են: Մայրերը կրծքով կերակրելու համար պարզապես բավականաչափ աջակցություն չեն ստանում երեխայի ծնունդին հաջորդող վճռական րոպեների ընթացքում, նույնիսկ՝ առողջապահական հաստատություններում բուժանձնակազմի կողմից»:

Կյանքի առաջին ժամվա ընթացքում կրծքով կերակրման ցուցանիշները ամենաբարձրը Արևելյան և Հարավային Աֆրիկայում են՝ 65 տոկոս, իսկ ամենացածրը՝ Արևելյան Ասիայում և Խաղաղօվկիանոսյան տարածաշրջանի երկրներում՝ 32 տոկոս: Բուրունդիում, Շրի Լանկայում, Վանուատույում կյանքի առաջին ժամվա ընթացքում կրծքով կերակրվում է յուրաքանչյուր 10 նորածնից գրեթե 9-ը: Դրան հակառակ՝ Ադրբեջանում, Չադում և Մոնտենեգրոյում յուրաքանչյուր 10 նորածնից միայն 2-ն է կրծքով կերակրվում:

«Կրծքով կերակրումը երեխաների համար կյանքում լավագույն սկիզբ է ապահովում», նշել է ԱՀԿ-ի գլխավոր տնօրեն Թեդրոս Ադհանոմ Ղեբրեյեսուսը (Tedros Adhanom Ghebreyesus): «Մենք անհապաղ պետք է մեծացնենք մայրերին տրվող աջակցությունը՝ լինի դա աջակցություն ընտանիքի անդամների, բուժաշխատողների, գործատուների, թե՝ կառավարության կողմից, որպեսզի նրանք կարողանան իրենց փոքրիկների համար կյանքի արժանի սկիզբ ապահովել»:

 «Ֆիքսի՛ր պահը» զեկույցում, որտեղ ներկայացված են 76 երկրի տվյալներ, նշվում է, որ չնայած կրծքով կերակրումը վաղ տարիքից սկսելու կարևորությանը՝ չափազանց շատ նորածիններ տարբեր պարճառներով երկար են սպասում կրծքով կերակրվելուն:

Հիմնական պատճառներն են՝

*Նորածինները կերակրվում են այլ սնունդովըմպելիքներով, ինչպես նաև՝կաթնախառնուրդով: Տարածված թյուր կարծիքներն ու սովորույթները, թե՝ կաթնախեժը վնասակար է, մեծահասակների կողմից նորածնին մեղր տալը, բժիշկների կողից՝շաքարավազ, ջուր և կաթնախառնուրդ պարունակող հատուկ հեղուկներ, հետաձգում են մոր և նորածնի ամենակարևոր առաջին շփումը:

*Կեսարյան հատումներովծննդաբերությունների քանակի աճը: Եգիպտոսում կրկնակի աճել է կեսարյան հատումով ծննդաբերությունների քանակը՝ 2014-ին 2005-ի համեմատ՝ 20 տոկոսից աճելով մինչև 52 տոկոս: Նույն ժամանակահատվածում կրծքով վաղ կերակրումը նվազել է 40 տոկոսից մինչև 27 տոկոս: 51 երկրում իրականացված հետազոտությունը փաստում է, որ կրծքով կերակրումը վաղ սկսելու ցուցանիշները շատ ցածր են կեսարյան հատումով լույս աշխարհ եկած նորածինների շրջանում: Եգիպտոսում կեսարյան հատումով լույս աշխարհ եկած նորածինների միայն 19 տոկոսն է կրծքով կերակրվել ծնվելուց հետո առաջին մեկ ժամվա ընթացքում՝ բնական ճանապարհով լույս աշխարհ եկած նորածինների 39 տոկոսի համեմատ:

*Մայրերին ու նորածիններին տրամադրվողորակյալ խնամքի բացերը: Զեկույցը փաստում է, որ ծննդաբերության ժամանակ հմուտ բուժաշխատողի ներկայությունն իրականում այդքան էլ չի ազդում կրծքով կերակրումը վաղ սկսելու վրա: 58 երկրում 2005-2017 թթ-ին ծննդաբերությունների թիվն աճել է 18 տոկոսով, սակայն կրծով կերակրումը վաղ սկսելը՝ միայն 6 տոկսով: Շատ դեպքերում, նորածիններին մեկուսացնում են իրենց մայրիկներից անմիջապես ծնվելուց հետո, իսկ բուժաշխատողի վերահսկողությունը սահմանափակվում է: Սակայն օրինակ Սերբիայում, շնորհիվ ծննդաբերության ժամանակ մայրիկներին տրամադրվող որակյալ խնամքի, 2010-2014 թթ-ի ընթացքում կրծքով վաղ կերակրման ցուցանիշն աճել է 43 տոկոսով:

Ավելի վաղ իրականացված հետազոտությունները փաստում են՝ ծնվելուց հետո ոչ թե 1 այլ 2-23 ժամվա ընթացքում կրծքով կերակրվող նորածինների շրջանում 33 տոկոսով  մեծանում է հավանականությունը, որ նրանք չեն ապրի: Կրծքով ավելի ուշ՝ մեկ օր հետո, կերակրվող նորածինների շրջանում վտանգը կրկնակի ավելի մեծ է:

Զեկույցում կոչ է արվում կառավարություններին, դոնորներին և այլ որոշում կայացնողներին իրավական խիստ որոշումներ ընդունել և սահմանափակել կաթնախառնուրդի և կրծքի կաթի այլ փոխարինիչների գովազդները:

ԱՀԿ-ի և ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի կողմից ղեկավարվող Կրծով կերակրման գլոբալ դաշինքը հրապարակել են կրծքով կերակրման 2018-ի գլոբալ ցուցանիշները, որոնք գրանցում են կրծքով կերակրումը խթանող քաղաքականության և ծրագրերի առաջընթացը: Դրա միջոցով նրանք քաջալերում են երկրներին ստեղծել և զարգացնել այնպիսի ծրագրեր ու քաղաքականություն, որոնք կօգնեն բոլոր մայրերին սկսել կրծքով կերակրել լույս աշխարհ եկած իրենց փոքրիկներին ծնվելուց հետո առաջին մեկ ժամվա ընթացքում և շարունակել այնքան, որքան կցանկանան փոքրիկները:

Իրավիճակը Հայաստանում՝

Ըստ վերջին գնահատականների, Հայաստանում ծնվելուց հետո կյանքի առաջին ժամվա ընթացքում կրծքով կերակրվում է յուրաքանչյուր 10-ը նորածնից 4-ը: Քաղաքների համեմատ, այս ցուցանիշը 14 տոկոսով  բարձր է գյուղերում լույս աշխարհ եկած փոքրիկների շրջանում:
Ծնվելուց հետո կյանքի առաջին 24 ժամվա ընթացքում մեր երկրում կրծքով կերակրվում է յուրաքանչյուր 10-ը երեխայից 9-ը:

Без названия (2)

 

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*


Add video comment
Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են: Մեջբերումներ անելիս հղումը www.aaeurop.com-ին պարտադիր է: Կայքի հոդվածների մասնակի կամ ամբողջական արտատպումը, տարածումը, կամ հեռուստառադիոընթերցումն առանց www.aaeurop-ին հղման արգելվում է:Կայքում արտահայտված կարծիքները պարտադիր չէ, որ համընկնեն կայքի խմբագրության տեսակետի հետ: Կայքը պատասխանատվություն է կրում միայն «Եվրոպայի Հայերի Համագումարի » ի ստորագրությամբ նութերի, կարծիքների եւ դիրքորոշումների համար: All Rights Reserved,4/AAB0Q2qi2hC5WMFScWsapOW0d1ypdvjHSDFgUciTQjW7ImoDTCNLGO4